Zo werkt Team Novus toe naar het belangrijkste moment van het seizoen
Met het belangrijkste toernooi van het seizoen in zicht komt binnen Team Novus alles samen. Performance coach Michel Butter geeft een inkijkje in deze periode en laat zien hoe hij samen met de staf en atleten werkt aan de best mogelijke voorbereiding.
1. Als je kijkt naar deze fase van het seizoen: wat zijn voor jullie als team op dit moment de belangrijkste aandachtspunten?
“We zitten nu echt vlak voor ons belangrijkste toernooi van het jaar, nog zo’n drie weken, en dan mogen we los. Dat betekent dat we in een heel specifieke fase zitten. We bouwen het volume steeds iets verder af en de focus ligt vooral op hele specifieke trainingen en wedstrijden.
Na de World Cup in Inzell hebben we nog een paar gerichte trainingen, maar daarna zijn we echt in de fase beland die we ‘fine-tunen’ noemen. Fine-tunen richting de wedstrijdspecifieke afstanden. Dus heel gericht trainen en tegelijkertijd ook steeds iets uitgeruster raken.
Daarnaast is het voor ons belangrijk dat de sfeer in deze periode goed is. Natuurlijk is er spanning, dat hoort erbij, maar we willen vooral dat het een plezierige fase is. Dit is voor veel sporters een periode waar ze lang naar hebben uitgekeken. Je wilt als team een positieve vibe en een goed gevoel hebben.
Niet iedereen binnen Team Novus heeft zich geplaatst voor dit belangrijke toernooi. Er zijn ook atleten die hun focus hebben op andere doelen, zoals het NK Sprint of het WK Sprint of Allround in Heerenveen op 8 maart. Tegelijkertijd spelen ook zij een belangrijke rol in het ondersteunen van hun teamgenoten tijdens deze periode.”
2. Hoe zorg je er als performance coach voor dat de atleten fit en belastbaar blijven richting belangrijke wedstrijden?
“Ik denk dat het belangrijk is om daarin onderscheid te maken tussen verschillende fases. In de laatste fase richting belangrijke wedstrijden gaat het niet zozeer meer om fit en belastbaar worden, maar vooral om fitter en uitgeruster raken. De grote trainingsprikkels zitten er dan al op. In de fase van finetunen, waar we nu in zitten, verwacht je eigenlijk dat atleten steeds frisser worden en daarmee ook belastbaar blijven.
Als we iets verder terugkijken in het seizoen, zo’n negen tot drie weken voor de start van het toernooi, dan zit je juist nog in een fase waarin er wél extra trainingsbelasting wordt opgebouwd. Dat was bijvoorbeeld de periode rond kerst en oud en nieuw. In die fase hebben we bewust nog extra uren gemaakt, vaak op de fiets. Sommige atleten zijn daarvoor ook naar het buitenland geweest, bijvoorbeeld naar Spanje.
Het belangrijkste om atleten fit en belastbaar te houden, is continu kijken hoe zij reageren op de training. Dat is echt maatwerk. Als coaches geven we een bepaalde trainingsprikkel en hebben we een verwachting van hoe iemand daarop zou moeten reageren en herstellen. Vervolgens kijk je op microniveau, van dag tot dag, maar ook over iets langere periodes, bijvoorbeeld tien tot veertien dagen, of die reactie inderdaad is zoals je verwacht.
Het gaat daarbij niet alleen om wat je erin stopt, maar vooral om hoe het lichaam erop reageert. Dat noemen we trainingsadaptatie. Herstel speelt daarin een grote rol. We kijken naar factoren zoals slaap en voeding, maar ook veel naar data, bijvoorbeeld HRV en rusthartslag.
Die data combineren we altijd met de feedback van de atleten zelf. Hoe voel je je als je opstaat? Hoe voel je je rondom de training en daarna? Al die signalen samen geven ons inzicht in of de training goed aanslaat en of iemand fit en belastbaar genoeg blijft om de volgende prikkel aan te kunnen. Want het gaat uiteindelijk niet om die ene training, maar om alle trainingen die daarop volgen.”
3. Binnen Team Novus werken jullie met verschillende specialisten, waaronder een voedingskundige. Hoe werken jullie samen als team en hoe belangrijk is dit volgens jou?
“Dat klopt, we werken binnen Team Novus met een hele omgeving aan experts. Van sportfysiologen en fysiotherapeuten tot een sportarts, en inderdaad ook een voedingskundige. Dat is Bo van der Werff. Die samenwerking is voor ons heel belangrijk.
Voeding speelt daarin een grote rol, omdat het uiteindelijk ook een van de factoren is die bepaalt hoe een training aanslaat. Voeding is je brandstof, je energie. Het is belangrijk dat atleten kwalitatief goede voeding binnenkrijgen, maar ook dat de hoeveelheden goed zijn afgestemd op wat ze in een training verbruiken. Dan heb je het eigenlijk over de balans tussen energie-inname en energieverbruik.
Als je weet hoeveel energie een training kost, kun je daar de voeding op afstemmen. Dat is essentieel om trainingen kwalitatief goed uit te voeren, maar ook voor het herstel daarna.
Bo houdt deze factoren goed in de gaten. Ze werkt intensief samen met de atleten, en wij hebben als staf ook structureel overleg met haar. In principe spreken we elkaar eens per twee weken uitgebreid om te bespreken hoe alles loopt. En als er tussendoor iets speelt, is er direct contact.
Dat kan bijvoorbeeld zijn als een atleet wat minder fit is en we, in overleg met de sportarts, moeten kijken wat er nodig is op het gebied van voeding of suppletie. Die korte communicatielijnen zijn voor ons heel belangrijk. Net zoals met alle andere specialisten werken we structureel samen, en als er een interventie nodig is, schakelen we snel.”
Het allerbelangrijkste om beter te worden en progressie te blijven maken, is consistentie in training. Alles wat die consistentie in de weg staat, wil je zoveel mogelijk wegnemen.
Michel Butter
Performance coach bij Team Novus
4. Hoe zie jij de rol van voeding en supplementen binnen de aanpak van Team Novus en wat voegen ze volgens jou toe richting belangrijke wedstrijden?
“Rondom training spelen voeding en suppletie een hele belangrijke rol. Ze helpen om atleten fit te houden, maar ook om snel en accuraat te kunnen handelen als er iets speelt. Als er bijvoorbeeld signalen zijn dat iemand wat minder goed reageert, kun je gericht kijken welke aanpassingen nodig zijn, zowel in voeding als in suppletie, ook vanuit preventief oogpunt.
Het allerbelangrijkste om beter te worden en progressie te blijven maken, is consistentie in training. Alles wat die consistentie in de weg staat, wil je zoveel mogelijk wegnemen. Voeding en suppletie moeten daarom op een kwalitatief goed niveau zijn. Je wilt niet ziek worden, niet geblesseerd raken en niet ondervoed zijn. En dat is eigenlijk ook zo richting belangrijke wedstrijden in de trainingsfase.
Daarnaast speelt voeding en suppletie ook een rol rondom wedstrijden zelf. Dan gaat het echt om performance. In die fase zetten we verschillende voedingsstrategieën en supplementen in om ervoor te zorgen dat op de wedstrijddag alles zo goed mogelijk op orde is, zodat atleten optimaal kunnen presteren.”
5. Als je terugkijkt op dit seizoen tot nu toe: hoe tevreden ben je over waar de ploeg nu staat, en waar ben je als performance coach het meest trots op?
“Ik kijk daarvoor eigenlijk graag iets verder terug dan alleen dit seizoen. Het gaat voor mij meer om het hele traject van de afgelopen vier jaar en waar we nu als team staan.
Waar ik allereerst erg trots op ben, is dat we als internationale ploeg een compleet traject hebben kunnen doorlopen en hier nu met elkaar staan. Dit is iets wat we een aantal jaar geleden zijn gestart, vanuit een idee en met een kleine groep atleten. In het begin was er eigenlijk nog niets. Vanuit daar hebben we stap voor stap een professionele omgeving opgebouwd.
We hebben een structuur neergezet die echt high performance is, maar tegelijkertijd ook een prettige en plezierige omgeving vormt. Dat vind ik heel belangrijk. Het gaat erom dat talent de kans krijgt om zich in de best mogelijke setting te ontwikkelen. Gaandeweg zijn daar specialisten bij gekomen, zoals een sportarts, fysiotherapeuten en een voedingskundige. Ook de manier waarop we samenwerken, de communicatielijnen en hoe dicht we op de atleten zitten, zijn daarin essentieel geweest.
Dat is extra uitdagend in een internationale ploeg, waarin atleten vaak ook nog verbonden zijn aan verschillende bonden. Juist daarom ben ik er trots op dat we dit zo goed hebben weten te organiseren.
Die omgeving biedt vervolgens de handvatten voor ontwikkeling. De ene atleet haalt daar in korte tijd heel veel uit en ontwikkelt zich razendsnel, terwijl een ander daar meer tijd voor nodig heeft. Iedereen doorloopt daarin zijn eigen traject. Als staf kunnen wij de randvoorwaarden creëren, maar uiteindelijk moet het individu zelf kijken of hij of zij tevreden is met de eigen ontwikkeling.
Waar ik persoonlijk ook erg trots op ben, is dat alle schaatsers die bij ons hebben gezeten — of ze nu vanaf het begin onderdeel waren van Team Novus of later vanuit andere ploegen bij ons zijn gekomen — stappen hebben gezet. Soms betekent dat het bereiken van het hoogste niveau, soms net niet. En soms was dat niveau misschien ook niet realistisch. Maar stuk voor stuk hebben atleten progressie gemaakt en zichzelf ontwikkeld.
En dat vind ik iets waar we als team trots op mogen zijn. Wij zijn er geweest om die ontwikkeling zo goed mogelijk te faciliteren, en ik denk dat we dat op een hele sterke manier hebben gedaan.”
Lees verder
Lees meer over voeding & supplementen in ons interview met Bo van der Werff of bekijk de meest belangrijke supplementen creatine, beta alanine en cafeïne voor Team Novus.
